Een gebrek aan fyto-oestrogenen is gelinkt aan overgewicht

Fyto-oestrogenen zijn plantenstoffen met een gelijkaardige structuur als het hormoon oestrogeen (17-bèta-oestradiol). Ze kunnen net als oestrogeen op de oestrogeenreceptoren van cellen binden. Ze hebben daardoor een licht oestrogene werking, maar ook een anti-oestrogene werking. Fyto-oestrogenen moduleren de activiteit van oestrogeen en beschermen tegen hormonale aandoeningen en kankers.

De bekendste fyto-oestrogenen in de voeding zijn de isoflavonen uit soja, de lignanen uit vlaszaad en de coumestanen uit rode klaver, maar er zijn nog veel meer stoffen met een hormoonmodulerende werking en er worden nog steeds nieuwe ontdekt.

Volgens sommige onderzoekers waren fyto-oestrogenen rijkelijk aanwezig in onze oorspronkelijke natuurlijke voeding - groenten, fruit, wortels, knollen, bladeren, zaden, bessen - en is een gebrek aan fyto-oestrogenen in het moderne westerse voedingspatroon een oorzaak van metabole en hormonale aandoeningen, hart- en vaatziekten, kanker en hersenaandoeningen (Griffiths K, 2014).

Een gebrek aan fyto-oestrogenen in de voeding tijdens de zwangerschap wordt gelinkt aan overgewicht later in het leven. Maar ook op volwassen leeftijd kan een gebrek aan fyto-oestrogenen het vet- en glucosemetabolisme en de hormoonbalans verstoren en overgewicht, vetopstapeling en diabetes in de hand werken (Andreoli MF, 2015).

Een hoge inname van lignanen (gemeten aan de hand van enterolacton en enterodiol in de urine) verlaagt het risico op overgewicht, hoge triglyceriden (bloedvetten), hoge bloedsuikerspiegel, insulineresistentie en metabool syndroom (Xu C, 2015). Zowel bij kinderen als bij volwassenen ziet men een duidelijk verband tussen een lage inname van lignanen en overgewicht en obesitas (Frankenfeld CL, 2013).

Isoflavonen, lignanen, coumestanen en hun afbraakproducten remmen de aanmaak van vetweefsel (Taxvig C, 2013).

©Hilde Maris

Meer info
Fyto-oestrogenen worden besproken in PlaceboNocebo 23 en PlaceboNocebo 39.

Referenties

1. Andreoli MF, Stoker C, Rossetti MF, et al. Withdrawal of dietary phytoestrogens in adult male rats affects hypothalamic regulation of food intake, induces obesity and alters glucose metabolism. Mol Cell Endocrinol. 2015 Feb 5;401:111-9.
2. Frankenfeld CL. Relationship of obesity and high urinary enterolignan concentrations in 6806 children and adults: analysis of National Health and Nutrition Examination Survey data. Eur J Clin Nutr. 2013 Aug;67(8):887-9.
3. Griffiths K, Wilson DW, Singh RB, et al. Effect of dietary phytoestrogens on human growth regulation: imprinting in health & disease. Indian J Med Res. 2014 Nov;140 Suppl:S82-90.
4. Taxvig C, Specht IO, Boberg J, et al. Dietary relevant mixtures of phytoestrogens inhibit adipocyte differentiation in vitro. Food Chem Toxicol. 2013 May;55:265-71.
5. Xu C, Liu Q, Zhang Q, et al. Urinary enterolactone is associated with obesity and metabolic alteration in men in the US National Health and Nutrition Examination Survey 2001-10. Br J Nutr. 2015 Feb 28;113(4):683-90.