Luteïne & zeaxanthine filteren blauw licht en beschermen het netvlies
Blauw licht is licht met een hoge energie dat een onderdeel vormt van zonlicht. Het wordt ook uitgestraald door computerschermen, tablets, smartphones, televisie en LED-verlichting. De blootstelling aan blauw licht is enorm gestegen door het toenemend gebruik van deze toestellen.
Blauw licht passeert het hoornvlies en de ooglens en bereikt het netvlies. Te veel blauw licht kan schade aan het netvlies en oogaandoeningen zoals droge ogen, cataract en maculadegeneratie veroorzaken. Het stimuleert ook de hersenen, remt de aanmaak van melatonine en verhoogt de aanmaak van cortisol, wat gelinkt is aan slaapstoornissen en een verzwakte weerstand (Zhao ZC, 2018).
Er zijn tegenwoordig brillen of schermen met blauw licht filters die blootstelling aan te veel blauw licht verminderen. De ogen hebben echter zelf een ingebouwde filter tegen blauw licht, namelijk luteïne en zeaxanthine. Dat zijn pigmenten die in staat zijn om zichtbaar licht te absorberen. Ze behoren tot de carotenoïden. Hoewel alle carotenoïden licht absorberen, kunnen alleen luteïne en zeaxanthine de bloednetvliesbarrière passeren (Roberts JE, 2015).
Luteïne en zeaxanthine absorberen het binnenkomende blauwe licht in de ooglens en het netvlies. Afhankelijk van de concentratie van deze carotenoïden in de macula (de gele vlek) kan tot 90% van het blauwe licht door deze pigmenten geabsorbeerd worden voor het de lichtreceptoren in het netvlies bereikt. Luteïne en zeaxanthine vormen een natuurlijke uv-filter en beschermen het netvlies tegen door uv-licht – en blauw licht – veroorzaakte oxidatieve schade (Krinsky NI, 2003).
Wanneer je niet voldoende carotenoïdenrijke voeding eet, vermindert de pigmentconcentratie in het netvlies en de macula. De concentratie van deze pigmenten in de ogen kan alleen verhoogd worden door het eten van voeding die rijk is aan luteïne en zeaxanthine – of door suppletie. Luteïne en zeaxanthine zitten vooral in donkergroene bladgroenten, zoals spinazie, boerenkool, broccoli en spruiten.
Suppletie met luteïne en zeaxanthine verhoogt de hoeveelheid pigment in de macula en het netvlies (Stringham JM, 2016; Ma L, 2016).
Voedingsbronnen van luteïne & zeaxanthine
- Donkergroene bladgroenten, spinazie, boerenkool, kool, broccoli, spruiten, raapstelen, courgette, pompoen, mais.
- Eierdooiers en avocado’s zijn ook goede bronnen van luteïne. Hoewel het gehalte relatief laag is, wordt luteïne uit eierdooiers en avocado’s goed opgenomen (omwille van de erin aanwezige vetten).
©Hilde Maris
Meer info
Luteïne & zeaxanthine. Pigmenten voor een goed zicht & gezonde hersenen. PlaceboNocebo 31.
Referenties
- Krinsky NI, Landrum JT, Bone RA. Biologic mechanisms of the protective role of lutein and zeaxanthin in the eye. Annu Rev Nutr. 2003;23:171-201.
- Ma L, Liu R, Du JH, et al. Lutein, Zeaxanthin and Meso-zeaxanthin Supplementation Associated with Macular Pigment Optical Density. Nutrients. 2016 Jul 12;8(7). pii: E426.
- Roberts JE, Dennison J. The Photobiology of Lutein and Zeaxanthin in the Eye. J Ophthalmol. 2015;2015:687173.
- Stringham JM, Stringham NT. Serum and retinal responses to three different doses of macular carotenoids over 12 weeks of supplementation. Exp Eye Res. 2016 Oct;151:1-8.
- Zhao ZC, Zhou Y, Tan G, Li J. Research progress about the effect and prevention of blue light on eyes. Int J Ophthalmol. 2018;11(12):1999–2003. Published 2018 Dec 18.
