Probiotica verbeteren de werking van antibiotica

Er wordt vaak beweerd dat je geen probiotica moet nemen tijdens een antibioticakuur omdat de antibiotica de probiotica toch doden en suppletie niets uithaalt. Maar dat klopt niet. De meeste mensen moeten trouwens antibiotica nemen omdat ze niet genoeg probiotische bacteriën hebben.

Probiotica kunnen de werking van antibiotica versterken, de nood aan antibiotica verminderen, de bijwerkingen verminderen en voor een sneller herstel van een infectie zorgen. Er wordt wel aangeraden om probiotica minstens twee uur na de antibiotica in te nemen.

Patiënten met longontsteking die naast antibiotica ook probiotica namen, hadden minder lang koorts en ze genazen sneller dan patiënten die alleen antibiotica namen. De ontsteking en infectie waren na twee weken sterker verminderd, wat bevestigd werd door lagere waarden van hs-CRP (een ontstekingsmarker), een lager aantal Th17 cellen (immuuncellen die ziekteverwekkers verwijderen, maar ook longschade kunnen veroorzaken als ze te actief zijn), een hoger aantal Treg cellen (immuunonderdrukkers die longschade voorkomen) en een lagere verhouding Th17/Treg cellen (een teken dat de immuun- en ontstekingsreactie niet in overdrive gaat). Ze hadden ook veel minder last van diarree en/of constipatie dan diegenen die alleen antibiotica namen (Lee CH, 2021).

Probiotica kunnen er ook voor zorgen dat je sneller geneest na een operatie en minder complicaties hebt. Uit een meta-analyse van veertien studies bij meer dan 1.500 mensen die een darmoperatie ondergingen, blijkt dat diegenen die naast antibiotica ook probiotica namen, minder kans hadden op infectie van de operatiewond en andere complicaties. Ze moesten ook minder lang antibiotica nemen (Wu XD, 2018).

De gelijktijdige inname van probiotica tijdens een antibioticakuur beschermt de darmflora tegen de schadelijke effecten van antibiotica en zorgt ervoor dat het microbieel evenwicht minder verstoord wordt, maar het kan niet alle ongewenste gevolgen van de antibiotica voorkomen (Fernández-Alonso M, 2022).

Het beste zou zijn om probiotica te nemen in plaats van antibiotica, zeker wanneer het om niet-levensbedreigende infecties gaat. Of nog beter: je darmflora preventief in goede conditie houden.

De afgelopen jaren werd duidelijk dat mensen met een gezonde(re) darmflora minder kans hadden op ernstige covid, sneller genazen en minder langdurige complicaties hadden. Datzelfde gold voor mensen die probiotica (al dan niet in combinatie met prebiotica) namen. Probiotica helpen niet alleen een infectie beter genezen, ze voorkomen ook de vorming van antibioticaresistente bacteriën en beschermen tegen toekomstige infecties. Bijna 75% van de mensen met ernstige covid hebben antibiotica gekregen, terwijl slechts 10% een bijkomende bacteriële infectie had (Su Q, 2022). Deze mensen zijn in de toekomst veel kwetsbaarder voor bacteriële infecties.

Bovendien worden antibioticaresistente bacteriën doorgeven aan andere mensen (Mughini-Gras L, 2019). Dus ook mensen die nooit antibiotica nemen, worden zo steeds kwetsbaarder voor infectieziekten.

Antibiotica zijn niet alleen een fundamentele oorzaak van het stijgend aantal hardnekkige, moeilijk te genezen bacteriële en schimmelinfecties, maar ook van alle andere gezondheidsklachten en ziektebeelden die het gevolg zijn van een verstoord microbieel evenwicht (Patangia DV, 2022).

Probiotica, prebiotica, postbiotica en polyfenolen kunnen deze neerwaartse spiraal helpen omkeren. Hoewel de juiste voeding en leefstijl de enige manier is om de darmflora en het microbieel evenwicht in de rest van het lichaam langdurig gezond te houden, is ondersteuning met supplementen voor veel mensen een absolute noodzaak. Door de enorme toename van medicatie-resistente bacteriën, schimmels en virussen, is gezonde voeding vaak niet meer toereikend voor een optimale bescherming.

©PlaceboNocebo

Meer info
De oorzaken, de gevolgen en de behandeling van een verstoorde darmflora worden uitgebreid besproken in PlaceboNocebo 57.
Antibioticaresistentie (en probiotica als alternatief) wordt besproken in PlaceboNocebo 33 (in het kader van urineweginfecties en nierziekten).

Referenties:

1. Fernández-Alonso M, Aguirre Camorlinga A, Messiah SE, et al. Effect of adding probiotics to an antibiotic intervention on the human gut microbial diversity and composition: a systematic review. J Med Microbiol. 2022 Nov;71(11). doi: 10.1099/jmm.0.001625. PMID: 36382780.
2. Lee CH, Choi Y, Seo SY, et al. Addition of probiotics to antibiotics improves the clinical course of pneumonia in young people without comorbidities: a randomized controlled trial. Sci Rep. 2021 Jan 13;11(1):926. doi: 10.1038/s41598-020-79630-2. PMID: 33441702; PMCID: PMC7806890.
3. Mughini-Gras L, Dorado-García A, van Duijkeren E, et al; ESBL Attribution Consortium. Attributable sources of community-acquired carriage of Escherichia coli containing β-lactam antibiotic resistance genes: a population-based modelling study. Lancet Planet Health. 2019 Aug;3(8):e357-e369. doi: 10.1016/S2542-5196(19)30130-5. Erratum in: Lancet Planet Health. 2019 Oct;3(10):e408. PMID: 31439317.
4. Patangia DV, Anthony Ryan C, Dempsey E, et al. Impact of antibiotics on the human microbiome and consequences for host health. Microbiologyopen. 2022 Feb;11(1):e1260. doi: 10.1002/mbo3.1260. PMID: 35212478; PMCID: PMC8756738.
5. Su Q, Liu Q, Zhang L, et al. Antibiotics and probiotics impact gut antimicrobial resistance gene reservoir in COVID-19 patients. Gut Microbes. 2022 Jan-Dec;14(1):2128603. doi: 10.1080/19490976.2022.2128603. PMID: 36201636; PMCID: PMC9543044.
6. Wu XD, Xu W, Liu MM, et al. Efficacy of prophylactic probiotics in combination with antibiotics versus antibiotics alone for colorectal surgery: A meta-analysis of randomized controlled trials. J Surg Oncol. 2018 Jun;117(7):1394-1404. doi: 10.1002/jso.25038. Epub 2018 Mar 24. Erratum in: J Surg Oncol. 2018 Nov;118(6):1059. PMID: 29572838.