Polyfenolen en flavonoïden beschermen tegen verkramping van de kransslagaders

Een hartaanval ontstaat wanneer de bloedtoevoer naar het hart geblokkeerd wordt, zodat het hart geen zuurstof meer krijgt en de hartspier beschadigd wordt. Dat is meestal het gevolg van atherosclerose of vernauwing van de kransslagaders of vertakkingen ervan, of van een bloedklonter of plaque die uit een bloedvat is losgekomen.

Een minder vaak voorkomende en minder bekende oorzaak van een hartaanval is verkramping van een kransslagader of de vertakkingen ervan, zodat de bloed- en zuurstoftoevoer naar het hart afgesneden wordt. Dit komt vaak voor bij mensen die geen trombose of plaquevorming in de kransslagaders hebben, met name bij vrouwen, die daardoor niet als risicopatiënten voor hartziekte erkend worden. Maar het kan ook voorkomen bij mensen die wel atherosclerose of een neiging tot bloedklonters hebben.

Mogelijke oorzaken of triggers van verkramping van de kransslagaders zijn een te hoge bloeddruk, stress, een verstoorde werking van het autonoom zenuwstelsel (autonome disfunctie), chronische ontsteking en oxidatieve stress, allergie, hyperventilatie, blootstelling aan extreme koude, het gebruik van medicijnen zoals chemotherapie en antibiotica, te veel alcohol, en stimulerende middelen zoals amfetamine en cocaïne (Jewulski J, 2021).

Bij vaatverkramping geeft men meestal calciumkanaalblokkers, bètablokkers en nitroglycerine.
Voedingsstoffen met een gunstig effect op verkramping van de kransslagaders zijn onder ander omega-3 vetzuren, magnesium, foliumzuur, antioxidanten, vitamine C, vitamine E, polyfenolen en flavonoïden.

In tegenstelling tot mannen hebben vrouwen met een nakende hartaanval niet altijd de typische pijn op de borst, maar eerder andere, niet-typische en vage symptomen: indigestie, winderigheid, buikpijn, duizeligheid, misselijkheid of overgeven, onverklaarbare zwakte of vermoeidheid, ongemak of pijn tussen de schouderbladen, terugkerend onbehaaglijk gevoel op de borst, angst of een gevoel van dreigend onheil.

Vrouwen hebben vaak geen atherosclerose, vernauwing of blokkering van de kransslagaders, maar wel een verminderde bloedstroom in de kleinere vertakkingen van de kransslagaders (de microvaten) die bloed rechtstreeks naar het hart voeren. Deze kleine bloedvaten kunnen zich niet goed meer uitzetten, ze trekken samen of verkrampen, zodat het hart niet voldoende bloed en zuurstof krijgt. Dat wordt coronaire microvasculaire disfunctie genoemd. Het is een vorm van endotheel disfunctie en heeft dezelfde oorzaken, onder andere een hoge bloeddruk, een hoge bloedsuikerspiegel, diabetes, overgewicht, metabool syndroom, stress, een verstoorde werking van het autonoom zenuwstelsel, roken, oxidatieve stress, ontsteking en een gebrek aan stikstofmonoxide (NO). Hoewel het ook bij mannen voorkomt, ziet men het veel vaker bij vrouwen (Crea F, 2022).

Voedingsstoffen met een gunstig effect op coronaire microvasculaire disfunctie zijn onder andere omega-3 vetzuren, L-carnitine, alfa-liponzuur, coënzym Q10, magnesium, vitamine C, vitamine E, (citrus)flavonoïden, resveratrol en andere polyfenolen.

Vooral polyfenolen en flavonoïden (met name uit bessen) werken in op alle onderliggende mechanismen van vaatkrampen en microvasculaire disfunctie (Cassidy A, 2013; Najjar RS, 2021).

©PlaceboNocebo
 

Meer lezen over dit onderwerp?

De mogelijke oorzaken van atherosclerose, trombose, hartritmestoornissen, hartaanval en beroerte – en de natuurlijke preventie en behandeling ervan – komen uitgebreid aan bod in het tweeluik over hart- en vaatziekten, PlaceboNocebo 27 en PlaceboNocebo 28.

Referenties:

1. Cassidy A, Mukamal KJ, Liu L, et al. High anthocyanin intake is associated with a reduced risk of myocardial infarction in young and middle-aged women. Circulation. 2013 Jan 15;127(2):188-96. doi: 10.1161/CIRCULATIONAHA.112.122408. PMID: 23319811; PMCID: PMC3762447.
2. Crea F, Montone RA, Rinaldi R. Pathophysiology of Coronary Microvascular Dysfunction. Circ J. 2022 Aug 25;86(9):1319-1328. doi: 10.1253/circj.CJ-21-0848. Epub 2021 Nov 9. PMID: 34759123.
3. Jewulski J, Khanal S, Dahal K. Coronary vasospasm: A narrative review. World J Cardiol. 2021 Sep 26;13(9):456-463. doi: 10.4330/wjc.v13.i9.456. PMID: 34621490; PMCID: PMC8462044.
4. Najjar RS, Schwartz AM, Wong BJ, et al. Berries and Their Polyphenols as a Potential Therapy for Coronary Microvascular Dysfunction: A Mini-Review. Int J Mol Sci. 2021 Mar 25;22(7):3373. doi: 10.3390/ijms22073373. PMID: 33806050; PMCID: PMC8036956.