Regelmatig enkele dagen vasten regenereert het lichaam

Caloriebeperking of weinig eten veroorzaakt gunstige metabole wijzigingen. Het vermindert oxidatieve stress en inflammatie, verbetert de aanmaak van energie en beschermt de cellen tegen schade.

Vasten – niets eten, alleen water drinken – is een extreme vorm van caloriebeperking, die op korte termijn gezonde effecten heeft, maar op langere termijn schadelijke gevolgen kan hebben.

Omdat vasten zulke gunstige metabole en cellulaire wijzigingen heeft, kan het als gezondheidsmaatregel of therapie toegepast worden in de vorm van afwisselend vasten of intervalvasten (op sommige dagen niets of heel weinig eten en op andere dagen normaal eten) of in de vorm van verlengd vasten (cycli van twee of meer dagen vasten gevolgd door minstens een week normaal eten).

Verlengd vasten heeft meer uitgesproken effecten dan caloriebeperking of intervalvasten, omdat het een tijdje duurt voor de glycogeenreserves (suikerreserves) helemaal uitgeput zijn en het lichaam overschakelt op vetverbranding en de aanmaak van ketonlichamen – het mechanisme achter de metabole en cellulaire wijzigingen (Cheng CW, 2014).

Intervalvasten beschermt tegen diabetes, hart- en vaatziekten, hoge bloeddruk, overgewicht, astma, reumatoïde artritis, neurodegeneratie en kanker (Longo VD, 2014; Brandhorst S, 2015).

Verlengd vasten beschermt de cellen en organen tegen toxische stoffen en toxische omstandigheden en stimuleert het afsterven van verschillende soorten kankercellen. Het verlaagt de bloedsuikerspiegel en insuline en stimuleert autofagie (de afbraak en recyclage van beschadigde cellen en celonderdelen). Verlengd vasten regenereert het immuunsysteem en voorkomt de immuunonderdrukkende effecten van chemotherapie (schade aan het beenmerg en stamcellen) (Cheng CW, 2014).

Verlengd vasten is voor veel mensen moeilijk vol te houden en het kan ook ongewenste effecten hebben, vooral bij oudere, verzwakte mensen of mensen met voedingstekorten. Daarom worden manieren gezocht om de effecten van vasten na te bootsen. Eén daarvan is het ketogeen dieet (veel vetten, matig eiwitten en heel weinig koolhydraten) dat heel veel gunstige effecten heeft, maar nogal onsmakelijk is en moeilijk vol te houden. Er zijn daarom ook verschillende variaties van het ketogeen dieet bedacht.

Een recenter ontwikkeld dieet is het vasten-nabootsingsdieet (FMD, fasting mimicking diet). Het bestaat uit vijf dagen per maand heel weinig eten: 34 tot 54% van het normaal aantal calorieën, bestaande uit minstens 11 tot 14% proteïnen, 42 tot 43% koolhydraten en 44 tot 46% vetten. Dit dieet verbetert op drie maanden tijd verschillende metabole parameters die gelinkt zijn aan hart- en vaatziekten, diabetes, veroudering en kanker: minder gewicht, minder lichaamsvet, minder buikvet, lagere bloedsuikerspiegel, minder insulineachtige groeifactor (IGF-1), minder inflammatie (lager CRP) en meer stamcellen (regeneratie) (Brandhorst S, 2015).

©Hilde Maris

Meer info
Ketogeen dieet. PlaceboNocebo 24.
Weinig eten om jong te blijven. PlaceboNocebo 10.

Referenties

1. Brandhorst S, Choi IY, Wei M, et al. A Periodic Diet that Mimics Fasting Promotes Multi-System Regeneration, Enhanced Cognitive Performance, and Healthspan. Cell Metab. 2015 Jul 7;22(1):86-99.
2. Cheng CW, Adams GB, Perin L, et al. Prolonged fasting reduces IGF-1/PKA to promote hematopoietic-stem-cell-based regeneration and reverse immunosuppression. Cell Stem Cell. 2014 Jun 5;14(6):810-23.
3. Longo VD, Mattson MP. Fasting: molecular mechanisms and clinical applications. Cell Metab. 2014 Feb 4;19(2):181-92.