Een actieve nervus vagus en een hoge HVR verlengt de levensduur van kankerpatiënten
Uit een onderzoek van de VUB en de Odisee hogeschool blijkt dat kankerpatiënten met een actieve nervus vagus langer leven en een betere levenskwaliteit hebben, vergeleken met kankerpatiënten met een minder actieve nervus vagus. Mensen met een actieve nervus vagus hebben ook minder kans om kanker te krijgen (De Couck M, 2018).
De nervus vagus is een zenuw die vanuit de hersenen tot in de darmen loopt, met vertakkingen naar heel het spijsverteringsstelsel, de longen en het hart. Ze is de belangrijkste component van het parasympathisch zenuwstelsel, het deel van het autonoom zenuwstelsel dat zorgt voor rust en herstel. De nervus vagus moduleert de stressrespons en heeft een ontstekingsremmende werking.
De nervus vagus speelt een belangrijke rol in de hartritmevariabiliteit, de variatie in de tijd tussen twee hartslagen, dus het ritme van de hartslag. Hartritmevariabiliteit (HRV) of hartcoherentie is een barometer voor het autonoom zenuwstelsel en de zelfregulerende systemen in het lichaam, zoals het hormonaal systeem, het immuunsysteem, de spijsvertering, de ademhaling en de hartslag.
Een hoge HRV is een teken van een actieve nervus vagus. Een lage HRV is een teken van een lage nervus vagus activiteit.
Een lage HRV wordt gelinkt aan chronische stress, een slecht functioneren van de zelfregulerende lichaamsfuncties en een verminderd vermogen van het lichaam om zich aan te passen aan stressvolle omstandigheden en uitdagingen.
Kankerpatiënten met een hoge HRV blijken langer te overleven en hebben een betere levenskwaliteit dan kankerpatiënten met een lagere HRV. Patiënten met uitgezaaide pancreaskanker leven bijvoorbeeld twee keer zo lang wanneer ze een hoge HRV hebben. Ook bij verschillende andere kankers, zoals longkanker, darmkanker, borstkanker, leverkanker, prostaatkanker en eierstokkanker, vonden de onderzoekers een langere overlevingsduur door een hoge HRV.
Patiënten bij wie de nervus vagus doorgeknipt werd, hadden een hoger risico op darmkanker, prostaatkanker en maagkanker en hadden meer kans om te sterven aan longkanker.
Een actieve nervus vagus vermindert lage graad ontsteking. Chronische ontsteking is betrokken bij het ontstaan van kanker, het geeft een slechtere prognose en het vermindert de levenskwaliteit. Een actieve nervus vagus vermindert vermoeidheid, pijn, angst en depressie.
De nervus vagus kan geactiveerd worden door verschillende factoren (zie kader). De eenvoudigste is diepe langzame ademhaling, wat je op elk moment en overal kan toepassen.
Factoren die de activiteit van de nervus vagus verlagen
- chronische stress
- verstoorde darmflora
- gebrek aan vitamine D
- te veel eten
- gebrek aan vetten en eiwitten in de voeding
Factoren die de nervus vagus stimuleren
- ademhalingsoefeningen, langzaam en diep ademen, lang uitademen
- meditatie, mindfulness, yoga, tai chi, qigong, …
- acupunctuur
- ‘om’ chanten, neuriën, zingen
- regelmatig matig-intensieve beweging
- prebiotica, probiotica (lactobacillen en bifidobacteriën)
- vetten en eiwitten in de voeding
- korteketenvetzuren, boterzuur
- omega-3 vetzuren
- vitamine C, vitamine E
©Hilde Maris
Meer info lezen over dit onderwerp?
De nervus vagus wordt uitgebreid besproken in PlaceboNocebo 41 in het kader van prikkelbare darmen.
Hartcoherentie & ademhaling. Breng je lichaam en geest weer tot rust. PlaceboNocebo 3.
Het belang van mind-body geneeskunde voor het behandelen van ziekte komt uitgebreid aan bod in PlaceboNocebo 68 (stress en mind-body).
Referentie:
De Couck M, Caers R, Spiegel D, Gidron Y. The Role of the Vagus Nerve in Cancer Prognosis: A Systematic and a Comprehensive Review. J Oncol. 2018 Jul 2;2018:1236787.
