EGCG en curcumine als kanker immunotherapie

Bij kanker is het immuunsysteem verstoord en zelf niet meer in staat om gemuteerde cellen of kankercellen efficiënt te verwijderen. Immunotherapie is erop gericht om met medicijnen of medische ingrepen het immuunsysteem te stimuleren of te helpen om kankercellen te herkennen, aan te vallen en te vernietigen.

Kankercellen kunnen overleven door onderdrukking van het immuunsysteem. In en rond tumoren worden verschillende mechanismen geactiveerd die de aanmaak en de activiteit van immuuncellen en immuunfactoren remmen en de aanmaak en activiteit van immuunonderdrukkende cellen en factoren verhogen. Dat noemt men de immuunonderdrukkende micro-omgeving van een tumor.

Kankercellen maken onder andere gebruik van immuun checkpoints (IC) die de activiteit van T-cellen afremmen. T-cellen zijn belangrijk voor het vernietigen van kankercellen. Immuun checkpoints onderdrukken dus de immuunrespons tegen kankercellen.

In de kanker immunotherapie wordt onder andere gebruikgemaakt van immuun checkpoint remmers (IC-remmers). Dat zijn kunstmatig aangemaakte antilichamen die de immuun checkpoints uitschakelen. Ze zorgen ervoor dat de activiteit van T-cellen niet wordt afgeremd, zodat ze kankercellen beter kunnen vernietigen.

IC-remmers kunnen in sommige gevallen vergevorderde uitgezaaide kanker volledig in remissie doen gaan. Ze zijn niet rechtstreeks toxisch en beschadigen dus geen gezonde cellen zoals chemotherapie en straling dat doen. Ze beschadigen gezonde cellen wel op een andere manier. Het remmen van immuun checkpoints verhoogt niet alleen de immuunreactie tegen kankercellen en tumoren, maar ook tegen lichaamseigen cellen en weefsels. Het veroorzaakt inflammatoire en auto-immune aandoeningen.

Epigallocatechinegallaat (EGCG), een polyfenol uit groene thee, is een natuurlijke immuun checkpoint remmer. Het remt de activiteit van immuun checkpoints in kankercellen met 40 tot 80%. Bij muizen met longkanker verlaagt dit het aantal tumoren (Rawangkan A, 2018).

Het verschil met farmaceutische immunotherapie is dat EGCG geen inflammatoire en auto-immune reacties tegen lichaamseigen weefsel veroorzaakt, maar deze juist voorkomt.

Ook curcumine is een natuurlijk alternatief voor immunotherapie. Het zorgt ervoor dat regulerende T-cellen (die de activiteit van T-cellen afremmen) omgezet worden in helper T-cellen (die de activiteit van T-cellen verhogen). Aan de andere kant verhoogt het regulerende T-cellen om overmatige ontsteking of auto-immuniteit af te remmen (Shafabakhsh R, 2019). Net als EGCG moduleert het de immuniteit en herstelt het de delicate balans tussen immuunactivatie en immuunonderdrukking.

©Hilde Maris

Meer info
Immunotherapie bij kanker. Revolutionaire doorbraak of Russische Roulette? PlaceboNocebo 43.

Referenties

1. Rawangkan A, Wongsirisin P, Namiki K, et al. Green Tea Catechin Is an Alternative Immune Checkpoint Inhibitor that Inhibits PD-L1 Expression and Lung Tumor Growth. Molecules. 2018;23(8):2071. Published 2018 Aug 18.
2. Shafabakhsh R, Pourhanifeh MH, Mirzaei HR, Sahebkar A, Asemi Z, Mirzaei H. Targeting regulatory T cells by curcumin: A potential for cancer immunotherapy. Pharmacol Res. 2019;147:104353.