Vitamine B12 vertraagt hersenveroudering

Vitamine B12 of cobalamine is de meest complexe vitamine en de enige vitamine die deels mineraal is. Midden in de complexe structuur van de vitamine zit namelijk het mineraal kobalt.

Vitamine B12 is nodig voor de aanmaak van rode bloedcellen, DNA en RNA. Een gebrek aan B12 werd vroeger alleen aan bloedarmoede gelinkt. Later ontdekte men dat deze B-vitamine veel meer belangrijke functies heeft. Recent onderzoek toont aan dat voldoende vitamine B12 beschermt tegen dementie, de zenuwcellen gezond houdt en regenereert, beschermt tegen atherosclerose en diabetes, de immuniteit verhoogt en zelfs kanker voorkomt. B12 is samen met de andere B-vitaminen essentieel voor een goede hersenfunctie en een gezond zenuwstelsel.

Een groot deel van de bevolking heeft een gebrek aan vitamine B12, maar dat wordt zelden vastgesteld. Een gebrek aan vitamine B12 wordt vaak foutief gediagnosticeerd als een psychiatrische aandoening. Bij veel hersen- en zenuwaandoeningen blijkt B12-suppletie een doeltreffende therapie.

Vitamine B12 is nodig voor het recycleren van homocysteïne, een afbraakproduct van het aminozuur L-methionine. Hoge bloedwaarden van homocysteïne zijn een risicofactor voor ziektebeelden zoals hart- en vaatziekten, hartaanval, beroerte, dementie, alzheimer, neurologische aandoeningen, oogziekten, zwangerschapscomplicaties, migraine en kanker.

Homocysteïne wordt aangemaakt in de zogenaamde homocysteïnecyclus of methylatiecyclus, een van de belangrijkste metabole routes in het lichaam. Homocysteïne is een opslag- en transportmolecule van zwavel en methyl, stoffen die nodig zijn voor de detoxificatie van toxische stoffen, het antioxidantsysteem, het aan- en uitschakelen van genen en een goede zenuwgeleiding. Een hoog homocysteïnegehalte is een aanwijzing dat er iets fout gaat in de homocysteïnecyclus. Een van de oorzaken van te veel homocysteïne is een gebrek aan vitamine B12 (ook foliumzuur, B6 en/of B2).

Mensen met hoge bloedwaarden van homocysteïne hebben een snellere veroudering van de hersenen (meer verlies van hersenmassa) dan mensen met lage bloedwaarden van homocysteïne. Bij mensen met hoge bloedwaarden van vitamine B12 gaat de hersenveroudering trager dan bij mensen met lage waarden van vitamine B12. Volgens de onderzoekers die dit in een recente studie bevestigden, kan suppletie met vitamine B12 hersenschade door te veel homocysteïne voorkomen (Hooshmand B, 2016).

In een eerder onderzoek werd al aangetoond dat het verlagen van homocysteïne – door twee jaar suppletie met vitamine B6, B12 en foliumzuur – het verlies van de hersenmassa kan afremmen bij zeventigplussers met milde achteruitgang van de verstandelijke functies (Smith AD, 2010).

Een gebrek aan vitamine B12 is niet alleen bij oudere mensen een probleem voor de hersenfuncties. Ook bij kinderen wordt een gebrek aan B12 gelinkt aan slechtere hersenfuncties, een lagere intelligentie, minder aandacht en geheugen en slechtere schoolprestaties (Venkatramanan S, 2016).

©Hilde Maris

Meer info
Vitamine B12. Een stof om niet meer te vergeten. PlaceboNocebo 10.
Homocysteïne. Belangrijk of toxisch? PlaceboNocebo 17.

Referenties

1. Hooshmand B, Mangialasche F, Kalpouzos G, et al. Association of Vitamin B12, Folate, and Sulfur Amino Acids With Brain Magnetic Resonance Imaging Measures in Older Adults: A Longitudinal Population-Based Study. JAMA Psychiatry. 2016 Jun 1;73(6):606-13.
2. Smith AD, Smith SM, de Jager CA, et al. Homocysteine-lowering by B vitamins slows the rate of accelerated brain atrophy in mild cognitive impairment: a randomized controlled trial. PLoS One. 2010 Sep 8;5(9):e12244.
3. Venkatramanan S, Armata IE, Strupp BJ, et al. Vitamin B-12 and Cognition in Children. Adv Nutr. 2016 Sep 15;7(5):879-88.